„Vesele Vanoce” czyli „Wesołych Świąt” po czesku

Atmosfera Świąt Bożego Narodzenia jest już wyczuwalna niemal w każdym miejscu, czy to przy robieniu świątecznych zakupów, czy też podczas spaceru po okolicy rozświetlonej kolorowymi dekoracjami, jak również w naszych domach, w których pięknie unosi się w powietrzu zapach cynamonu i piernika.    

Każdy z nas wie jak wyglądają nasze, polskie przygotowania do Świąt Bożego Narodzenia i polskie tradycje bożonarodzeniowe. A jakie tradycje związane ze świętami mają nasi południowi sąsiedzi?

Jeśli przejeżdżaliście może ostatnio przez Czechy, z pewnością zauważyliście już kolorowo przystrojone domy i świąteczne dekoracje ulic i miasteczek. Jak wyglądają zatem święta u naszych południowych sąsiadów?

W Cechach, podobnie jak w Polsce, Święta Bożego Narodzenia są kojarzone przede wszystkim z choinką. Czesi ustawiają w domach kolorowo przystrojone drzewka, a tradycją jest, aby było to prawdziwe drzewka, najczęściej są nimi jodły lub świerki. Domy są też dekorowane gałązkami jemioły. Bardzo popularne w Czechach jest również przygotowywanie wieńca adwentowego z czterema świecami, które symbolizują poszczególne niedziele okresu oczekiwania na narodzenie Jezusa.

Święta w Czechach związane są też oczywiście z typowymi świątecznymi potrawami i smakołykami. Podczas wieczerzy wigilijnej nie może zabraknąć zupy rybnej i smażonego karpia z sałatką ziemniaczaną. Karp, podobnie jak w Polsce,  jest jednym z symboli Bożego Narodzenia w Czechach. W czasie świąt, bardzo popularne są też różnorodne malutkie ciasteczka, wypiekane w czasie całego okresu przed Bożym Narodzeniem. Jako przekąski podaje się też  suszone owoce, orzechy oraz prażony groch.

Zapoznajmy się również z paroma podstawowymi czeskimi zwrotami związanymi z nadchodzącymi świętami:

Świąteczne Życzenia:

Vesele Vanoce a Sczastny Novy Rok –
Wesołych Świąt i szczęśliwego Nowego Roku

půlnoční – pasterka

Štědrý den – „ szczodry dzień” czyli nasza Wigilia (24 grudnia)

Zázvorky – czeskie ciasteczka z  imbirem

Ježíšek – dzieciątko Jezus

Vánoční strom – choinka

Spójrzmy również jak czeskie kolędy są uderzająco podobne do polskich:

Na początek Cicha noc w wydaniu czeskim:

Tichá noc, svatá noc,

jala lid v blahý klid.

Dvé jen srdcí tu v Betlémě bdí,

hvězdy při svitu u jeslí dlí,

v nichž malé děťátko spí,

v nichž malé děťátko spí.

 

Tichá noc, svatá noc!

Co anděl vyprávěl,

přišel s jasností v pastýřův stan,

zní již z výsosti, z všech země stran:

„Vám je dnes spasitel dán;

přišel Kristus Pán!“

 

Tichá noc, svatá noc!

Ježíšku na líčku

boží láska si s úsměvem hrá,

zpod zlaté řasy k nám vyzírá,

že nám až srdéčko plá,

vstříc mu vděčně plá.

 

Kolejną propozycją jest kolęda „Pójdźmy wszyscy do stajenki”

Půjdem spolu do Betléma

Půjdem spolu do Betléma,

dujdaj, dujdaj, dujdaj dá!

 Ježíšku, panáčku!

Já tě budu kolíbati,

Ježíšku, panáčku!

Já tě budu kolíbat!

 

Začni Kubo na ty dudy

dudaj, dudaj, dudaj, dá!

 

Ježíšku, panáčku!

Já tě budu kolíbati,

Ježíšku, panáčku!

Já tě budu kolíbat!

 

A ty Janku na píštalku

dudli, tudli, dudli, dá!

 

Ježíšku panáčku!

Já tě budu kolíbati,

Ježíšku panáčku!

Já tě budu kolíbat!

 

A ty Mikši na housličky

hudli, tydli, hudli, dá!

 

Ježišku panáčku

Já tě budu kolíbati,

Ježíšku panáčku!

Já tě budu kolíbat!

 

A ty Vávro, na tu basu

rumrum, rumrum, rumrum, dá!

 

Ježíšku panáčku!

Já tě budu kolíbati,

Ježíšku panáčku!

Já tě budu kolíbat!

… oraz wszystkim znana świąteczna piosenka „jingle bells”

Rolničky, rolničky, kdo pak vám dal hlas? Kašpárek maličký nebo děda Mráz?

Rolničky,rolničky,co to zvoní v nich?

Maminčiny písničky Vánoce a sníh.

 

Sláva už je sníh, jedem na saních,

kluci křičí, zvonek zní, jenom táta ztich.

Kouká na syna, uši napíná,

co to slyší v rolničkách? Na co vzpomíná?

 

Rolničky, rolničky, kdo pak vám dal hlas? Kašpárek maličký nebo děda Mráz?

Rolničky,rolničky,co to zvoní v nich?

Maminčiny písničky Vánoce a sníh.

 

Zvonky dětských let, rozezvoňte svět,

těm co už jsou dospělí,ať je znova pět!

Zvoňte z lehýnka stačí chvilinka:

vzpomínka jak rolničky,v srdci zacinká.

 

Rolničky, rolničky kdopak vám dal hlas?

Kašpárek maličký nebo děda Mráz?

Rolničky,rolničky co to zvoní v nich?

Maminčiny písničky Vánoce a sníh.

 

Mam nadzieję, że tym artykułem przybliżyłam Wam nieco słówka czeskie związane z obchodami Świąt Bożego Narodzenia w Czechach.

 

zajrzyj również do innych artykułów o podobnej tematyce:

Szwedzka tradycja spędzania Świąt Bożego Narodzenia

Popularne zwyczaje Świąt Bożego Narodzenia w różnych zakątkach świata