Zawód tłumacza przysięgłego w Europie – część I

 

 

Wykonywanie zawodu tłumacza przysięgłego w poszczególnych krajach Europy wiąże się z koniecznością spełnienia różnych wymagań, czasami zdanie egzaminu lub przejścia innych procedur mających na celu sprawdzenie znajomości języka obcego oraz umiejętności tłumaczeniowych. W niektórych krajach europejskich instytucja tłumacza przysięgłego nie istnieje w rozumieniu przepisów polskiego prawa, albo funkcję tłumaczy przysięgłych przejmują inne osoby publiczne.

W poniższym opracowaniu przedstawiamy warunki ubiegania się o uprawnienia tłumacza przysięgłego w poszczególnych krajach europejskich, jak również informacje na temat samych tłumaczeń poświadczonych i reguł ich sporządzania.

Tłumacze przysięgli w Andorze

Językiem urzędowym w Andorze jest język kataloński, lecz w praktyce wiele dokumentów sporządzanych jest  również w języku hiszpańskim.

Uzyskanie tytułu tłumacza przysięgłego w Andorze wiąże się z koniecznością zdania egzaminu przeprowadzanego przez Ministerstwo Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych. Terminy ogłaszanych egzaminów na tłumacza przysięgłego są publikowane w dzienniku ustaw. Po zdaniu egzaminu, tłumacz przysięgły jest wpisywany do Rejestru Tłumaczy Przysięgłych Andory. Rejestr ten również jest publikowany w miejscowym dzienniku ustaw.

Jak wyglądają tłumaczenia poświadczone wykonywane przez tłumaczy w Andorze?

W Andorze nie obowiązuje stosowanie przez tłumaczy przysięgłych specjalnego papieru. Tłumaczenia muszą natomiast zawierać poświadczenie zgodności z oryginałem. W klauzuli uwierzytelniającej musi zostać podane imię i nazwisko tłumacza, język, w zakresie którego tłumacz posiada uprawnienia, data oraz numer nominacji. Tłumaczenia poświadczone muszą być opatrzone pieczęcią i podpisane przez tłumacza przysięgłego.

Austria

W Republice Austrii funkcję tłumaczy przysięgłych sprawują osoby wpisane na listy tłumaczy przysięgłych, po zadeklarowaniu znajomości języka niemieckiego i języka obcego oraz umiejętności wykonywania tłumaczeń między tymi językami.

Uprawnienia tłumacza przysięgłego uzyskuje się poprzez złożenie przysięgi w danym sądzie i uzyskanie wpisu na listę austriackich tłumaczy przysięgłych. Uprawnienia te są przydzielane czasowo, obecnie na okres 10 lat. Przed upływem okresu, na jaki tłumacz przysięgły uzyskał nominowanie, należy złożyć wniosek o przedłużenie ważności wpisu.

W Austrii nie ma obowiązku sporządzania tłumaczeń poświadczonych na specjalnym papierze. Tłumaczenie musi być natomiast podpisane odręcznie przez tłumacza i opatrzone jego pieczęcią urzędową. Tłumacz jest zobowiązany do złożenia w sądzie, który nadał mu uprawnienia, wzoru podpisu i pieczęci.

Tłumacze przysięgli w Austrii są wpisywani na listy prowadzone przez sądy w poszczególnych austriackich krajach związkowych. Istnieje również ogólna „Lista rzeczoznawców sądowych i tłumaczy przysięgłych, zawierająca dane osobowe, adresy i numery telefonów poszczególnych tłumaczy. Lista ta jest dostępna pod linkiem: www.sdgliste.justiz.gv.at

Belgia

Belgijscy tłumacze przysięgli uzyskują uprawnienia poprzez złożenie przysięgi.

W Belgii nie ma obowiązku sporządzania tłumaczeń na specjalnym papierze. Tłumaczenia muszą być podpisane przez tłumacza przysięgłego i opatrzone jego pieczęcią.  Niektóre z dokumentów muszą być dodatkowo legalizowane. Legalizacja polega na potwierdzeniu autentyczności podpisu tłumacza przysięgłego, przeprowadzonym przez Sad Pierwszej Instancji, urząd miasta, ministerstwa czy ambasady.

Bułgaria

Uprawnienia tłumacza przysięgłego może uzyskać osoba posiadająca odpowiednie kwalifikacje ( wykształcenie średnie lub wyższe potwierdzone dyplomem ze skazaniem minimum 600 godzin nauczania danego języka i oceną co najmniej 4,5; uznawane jest świadectwo maturalne liceum językowego lub dyplom uzyskania wykształcenia wyższego filologicznego), a przed uzyskaniem uprawnień musi być zatrudniona przez biuro tłumaczeń lub firmę usługową wykonującą tłumaczenia.

Bułgarski tłumacz przysięgły jest zobowiązany do podpisania poświadczonej notarialnie deklaracji o odpowiedzialności zgodnie z bułgarskim kodeksem karnym. Dane tłumacza i wzór podpisu tłumacz przysięgły przekazuje do Ministerstwa Spraw Zagranicznych Republiki Bułgarii.

Biura Tłumaczeń mają podpisane umowy w Ministerstwem Spraw Zagranicznych na wykonywanie tłumaczeń uwierzytelnionych i są zobowiązane do przekazania Ministerstwu danych osobowych tłumaczeń i deklaracji tłumacze ze wskazaniem podmiotu, na rzecz którego tłumaczenia są wykonywane. Na tej podstawie poszczególni tłumacze są umieszczani przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych w rejestrze i mają wówczas prawo do wykonywania tłumaczeń w firmie, która wystąpiła o ich rejestrację.

Bułgarskie tłumaczenia poświadczone wykonywane są w związku z tym na papierze firmowym danej firmy świadczącej usługi tłumaczeniowe/biura tłumaczeń. Znajduje się na nich podpis tłumacza oraz pieczęć firmy/biura tłumaczeń. Pieczęć ta zawiera poświadczenie podpisu tłumacza przez MSZ Republiki Bułgarii w postaci stickera w języku bułgarskim lub angielskim.

Listę biur tłumaczeń, w których pracują zarejestrowani tłumacze przysięgli udostępnia na swoich stronach bułgarskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Można ją znaleźć pod tym linkiem.

 

Chorwacja

Uprawnienia tłumaczy przysięgłych nadaje w Republice Chorwacji Prezes Sądu Okręgowego, właściwego dla miejsca zamieszkania tłumacza. W kraju tym nie jest prowadzony centralny rejestr tłumaczy, ale ich wykaz z danymi osobowymi, numerami telefonów, a w niektórych przypadkach również cv znajduje się tutaj.

Kandydat na tłumacza przysięgłego musi posiadać obywatelstwo Republiki Chorwacji lub innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, wykształcenie wyższe oraz zdać egzamin ze znajomości języka obcego i ukończyć specjalistyczny kurs na tłumacza przysięgłego zakończony egzaminem (przed pierwszym mianowaniem). Uprawnienia otrzymuje się na okres czterech lat. Po upływie tego okresu, uprawnienia te należy odnowić.

Tłumaczenie nie musi być sporządzone na specjalnym papierze, ale musi zawierać stronę tytułową ze wskazaniem liczby stron, kartek, kierunku tłumaczenia i ogólną nazwą tłumaczonego dokumentu. Poszczególne strony tłumaczenia muszą być związane ze sobą w sposób trwały. Często stosuje się zatem zszywanie bądź wiązanie stron dokumentu sznurkiem. Na ostatniej stornie dokumentu zakończenie sznurków jest opatrywane naklejką tłumacza przysięgłego.

Chorwackie tłumaczenia poświadczone muszą być opatrzone podpisem odręcznym tłumacza przysięgłego oraz odciskiem pieczęci okrągłej o średnicy 38 mm. Do pieczęci używa się tuszu w kolorze niebieskim. Pieczęć tłumacza przysięgłego zawiera w otoku imię i nazwisko tłumacza oraz wskazanie języka, w zakresie którego tłumacza posiada uprawnienia.

 

Cypr

W Republice Cypryjskiej nie ma instytucji tłumacza przysięgłego w rozumieniu polskich przepisów.

Tłumaczenia wykonują PIO (Press Information Office) przez tłumaczy, którzy ukończyli co najmniej studia pierwszego stopnia. Osoby takie nie muszą oficjalnie deklarować znajomości języka obcego ani zdawać egzaminu.

Tłumaczenia są opatrywane klauzulą w języku angielskim, podpisem tłumacza oraz pieczęcią PIO. Tłumaczenia takie, oprócz wspomnianej pieczęci, nie wyróżniają się żadnymi innymi cechami fizycznym. W Republice Cypryjskiej nie ma listy tłumaczy.

 

Czechy

W Republice Czeskiej uprawnienia tłumacza przysięgłego posiadają osoby powoływane przez Ministra Sprawiedliwości.

Tłumaczenia poświadczone nie wymagają sporządzenia na specjalnym papierze. Wyróżnia je natomiast to, że muszą być trwale połączone z oryginałem dokumentu albo z jego poświadczoną kopią. Dokumenty łączy się zszywką i sznurkiem w barwach narodowych Republiki Czeskiej: biała, czerwona, niebieska). Na każdej stronie tłumaczenia poświadczonego musi znaleźć się podpis i pieczęć tłumacza. Na ostatniej stronie sznureczek zabezpiecza się nakleją. Pieczęć tłumacza przysięgłego na średnicę 36 mm. W środku znajduje się godło państwowe Republiki Czeskiej, a w otoku imię i nazwisko tłumacza i wskazanie języka w zakresie którego tłumacz posiada uprawnienia.

Rejestr tłumaczy w Republice Czeskiej prowadzi Ministerstwo Sprawiedliwości i jest on dostępny pod tym adresem.

Tłumacz przysięgły w Czechach posiada oprócz pieczęci również specjalną legitymację tłumacza przysięgłego wydaną przez sąd i jest zobowiązany do posługiwania się nią przed sądami, prokuraturami, policją i innymi urzędami, w których wykonuje tłumaczenia.

Tłumacze przysięgli w Republice Czeskiej  zrzeszają się w Izbie Tłumaczy Przysięgłych Republiki Czeskiej.

 

Dania

Uprawnienia tłumacza przysięgłe w Danii nadaje Duński Urząd ds. Przedsiębiorczości.

Na tłumaczeniu poświadczonym umieszczana jest klauzula uwierzytelniająca poświadczająca zgodność tłumaczenia z oryginałem dokumentu (lub kserokopią/poświadczonym odpisem).

Duńska pieczęć tłumacza przysięgłego na kształt owalny, pośrodku jest umieszczona korona królewska, a w otoku znajduje się napis „INTERPRES REGIUS JURATUS” w przypadku mężczyzny lub „INTERPRES REGIA JURATA” oraz imię i nazwisko tłumacza.

Lista tłumaczy przysięgłych Królestwa Danii znajduje się na tej stronie.

Każdy tłumacz przysięgły musi działać w ramach zarejestrowanej działalności gospodarczej.

Estonia

Wykonywanie zawodu tłumacza przysięgłego reguluje w Estonii Ustawa o zawodzie tłumacza przysięgłego (Vandetőlgeseadus)  z 11.12.2013 r. Ustaw ta, w języku angielskim, jest dostępna pod adresem:

O uprawnienia tłumacza przysięgłego w Estonii może ubiegać się osoba, która:

  1. ma pełną zdolność do czynności prawnych
  2. uzyskała przynajmniej tytuł bakałarza (licencjata) lub równorzędny zgodnie z ust. 1 art. 28 Ustawy o systemie oświaty lub odpowiednią kwalifikację państwa obcego.
  3. nie utraciła prawa wykonywania zawodu tłumacza przysięgłego na podstawie art. 24 ust. 1 pkt. 5 lub ust. 2 pkt. 1 lub art. 28 ust. 3 pkt. 3 niniejszej ustawy.
  4. nie była karana za umyślne przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów tłumacza przysięgłego
  5. jest uczciwa i moralna.

 

Po estońsku tłumacz przysięgły jest określany jako „VANDETŐLK”.

Estoński tłumacz przysięgły posiada pieczęć urzędową o średnicy 35 mm z godłem Republiki Estońskiej. Na pieczęci znajduje się godło państwowe, a także oznaczone są: imię i nazwisko tłumacza oraz określenie:

– „N keele – eestikeelevandetőlk”, jeśli tłumacz ma prawo do wykonywania zawodu tłumacza z  języka obcego na estoński,

– „Eestikeele – N keelevandetőlk”, jeśli tłumacz ma uprawnienia do wykonywania zawodu tłumacza z języka estońskiego na język obcy

– „N keelevandetőlk, jeśli tłumacz ma prawo do wykonywania tłumaczeń z języka estońskiego na obcy i odwrotnie

– „N1 keele – N2 keelevandetőlk”, w przypadku uprawnień do wykonywania tłumaczeń z języka obcego na obcy.

Estoński tłumacz przysięgły dysponuje dwiema pieczęciami: tuszową i tłoczoną.

Przed pierwszym użyciem pieczęci, musi ona zostać zarejestrowana, czego dokonuje się w Kancelarii Państwowej.

W Estonii tłumaczenia poświadczone nie muszą być wykonywane na specjalnym papierze. Tłumaczenia wielostronicowe muszą być złączone w sposób trwały i zabezpieczone suchą pieczęcią. Strony tłumaczenia powinny być ponumerowane. Estońskie tłumaczenie przysięgłe może być również sporządzone w formie elektronicznej. W takim przypadku podpis i pieczęć tłumacza zastępuje podpis elektroniczny.

Tłumacz przysięgły w Estonii jest zobowiązany do podania do Ministerstwa Sprawiedliwości danych dotyczących adresu wykonywania działalności, godzin urzędowania, danych kontaktowych, a także ma obowiązek niezwłocznego zgłaszania wszystkich zmian w zakresie tych danych.

 

Finlandia

Języki fiński jest jednym z dwóch z obowiązujących w Finlandii języków urzędowych, obok języka szwedzkiego.

W Finlandii kwestie związane z zawodem tłumacza przysięgłego, regulowane są Ustawą o tłumaczach przysięgłych. Zgodnie z nią, o nadanie uprawnień tłumacza przysięgłego może ubiegać się osoba, spełniająca łącznie poniższe warunki:

  1. Nie była karana za składanie fałszywych zeznań;
  2. Ma miejsce zamieszkania w Finlandii lub w innym państwie UE.EOG;
  3. Zdała egzamin na tłumacza przysięgłego albo posiada dyplom magistra lub inne wyższe wykształcenie, o ile w programie studiów zaliczyła kurs z przedmiotów dotyczących wiedzy o tłumaczeniach przysięgłych w wymiarze co najmniej 60 punktów ECTS i występuje o uzyskanie uprawnień tłumaczenia w zakresie pary języków, z których jedne jest językiem ojczystym lub językiem, którym włada ona najlepiej.

Nazwa „tłumacz przysięgły” w język fińskim to „auktorisoitukääntajä”, a w języku szwedzkich, który jest drugim językiem urzędowym Finlandii – „auktoriserad translator”.

Fińscy tłumacze przysięgli nabywają uprawnienia w zakresie wykonywania tłumaczeń w określonym kierunku. Niektórzy z nich są uprawnieni np. tylko do sporządzania i poświadczona tłumaczeń np. z języka fińskiego (lub szwedzkiego) na język obcy, albo z języka obcego na język fiński (lub szwedzki).

Na tłumaczeniach poświadczonych umieszcza się klauzulę uwierzytelniającą, przy czym nie ma jednej, z góry określonej jej formuły. Tłumaczenie poprzedza zwykle wskazanie z jakiego języka jest wykonywane. Poświadczenie zgodności tłumaczenia z tekstem przedłożonym do tłumaczenia podawane jest w języku docelowym. Pod nim znajduje się podpis tłumacza przysięgłego i wskazanie jego uprawnień. Zaleca się, aby tłumaczeniem było również opatrzone pieczęcią tłumacza przysięgłego.

Fiński rejestr tłumaczy prowadzi Narodowa Komisja Edukacji. Można go przeglądać na tej stronie.

Ze względu na ochronę danych osobowych, na liście tej nie są publikowane dane teleadresowe tłumaczy, a jedynie ich imiona i nazwiska oraz języki i kierunki tłumaczeń. Dodatkowe dane tłumaczy można uzyskać tylko po skontaktowaniu się z Narodową Komisją Edukacji.

 

Francja

We Francji, uprawnienia do wykonywania tłumaczeń poświadczonych posiadają tłumacze przysięgli, autoryzowani przez sąd apelacyjny lub kasacyjny. Tłumacze mogą być również mianowani przez Trybunał/Sąd Administracyjny oraz Radę Stanu. Nazwa „tłumacz przysięgły” w języku francuskim to „traducteurassermenté”.  Kryteria nabywania uprawnień tłumacza przysięgłego we Francji są zróżnicowane. Niektóre sądy mianują na tłumaczy przysięgłych jedynie kandydatów z wysokimi kwalifikacjami lub ukończeniem zaawansowanych studiów językowych. W innych z kandydatami są przeprowadzane specjalne rozmowy, mające udokumentować zasadność złożonego przez nich wniosku.

Tłumaczenia we Francji nie muszą być sporządzane na specjalnym papierze. Muszą być natomiast podpisane i opatrzone pieczęcią tłumacza przysięgłego, znajdującego się w rejestrze odpowiedniego Sądu Apelacyjnego. Tłumacz przysięgły jest zobowiązany do przesłanie do tego sądu wzoru swojego podpisu i pieczęci.

Francuski rejestr tłumaczy przysięgłych jest dostępny pod tym adresem.

 

Podobne artykuły:

Czy łatwiej uczyć się podobnych języków, czy zupełnie odmiennych?

 Jak zostać tłumaczem przysięgłym? 

Jakich języków warto się uczyć ?