Ciekawostki o języku tureckim

 

Język turecki za swój język ojczysty uważa około 83 milionów osób na całym świecie. Największa liczba użytkowników języka tureckiego mieszka w Turcji, ale tureckim posługują się również osoby zamieszkujące kraje sąsiadujące z Turcją, a także, głównie z uwagi na imigrację, w krajach Europy Zachodniej, w szczególności w Niemczech.

Od 1928 język turecki zapisywany jest za pomocą alfabetu tureckiego, opartego na literach łacińskich. Alfabet turecki ma 29 liter.

A oto garść ciekawostek dotyczących języka tureckiego:

Turecki jest językiem aglutacyjnym, co oznacza, że słowa tworzone są poprzez dodanie do rdzenia afiksów określających np. negację, tryb, osobę czy czas;
w języku tureckim nie ma czasownika „mieć”. Zamiast „mam samochód”, mówi się: „jest/istnieje mój samochód” („Benim arabam var”). Zamiast „Mam klucz”: „Anahtar bende”, czyli „Klucz jest <<ze mną&gt;>, <<przy mnie&gt;>”;
język turecki jest językiem o jasnych regułach i jest w nim bardzo mało wyjątków
turecki używa zaimków w drugiej osobie zależnie od stopnia zażyłości, grzeczności, dystansu społecznego oraz wieku. Zaimek osobowy drugiej osoby liczby mnogiej i formy czasowników używane są także w odniesieniu do pojedynczej osoby, co ma na celu okazanie szacunku. Okazjonalnie można także zastosować w liczbie mnogiej zaimek drugiej osoby liczby mnogiej (sizler), aby okazać jeszcze większy dystans i szacunek,
w języku tureckim akcent pada z reguły na ostatnią sylabę,
język polski przyjął z języka tureckiego wiele zapożyczeń, które do dzisiaj są w codziennym użyciu (np. takie słowa jak bazar, bakalie, filiżanka, dywan, tabun, bulić);

Zaciekawił cię ten artykuł ? Może sprawdź też inne:

Powiedzenia związane z językami

Turcyzmy w języku polskim

Turcyzmy w języku polskim

 

Wydawać by się mogło, że język polski nie ma nic wspólnego z językiem tureckim. Historia stosunków polsko-tureckich spowodowała jednak, że w języku polskim przyjęło się wiele zapożyczeń z języka tureckiego, do dziś obecnych w codziennym użyciu.

Okresem, w którym język turecki miał największy wpływ na język polski były lata  1672-1896 –  obecności tureckiej na ziemiach polskich.  Ówczesna kultura turecka wywierała ogromny wpływ na polską rzeczywistość.  Miało to swoje odzwierciedlenie w strojach polskiej szlachty, wzornictwie przedmiotów codziennego użytku, broni, czy zapożyczaniu tureckich słów.

Opierając się na Słowniku historyczno- etymologicznym turcyzmów w języku polskim Stanisława Stachowskiego (Księgarnia Akademicka, Kraków, 2014), można powiedzieć, że język turecki wywarł ogromny wpływ na leksykę wielu dziedzin języka polskiego.

Oto przykładowe turcyzmy, które tak mocno zakorzeniły się w języku polskim, że współcześni jego użytkownicy nie zdają sobie zupełnie sprawy z tego, że są to wyrazy obce:

‚bazar’ – słowo to, które bardzo mocno zakorzeniło się w naszej mowie, pochodzi od tureckiego słowa ‚Pazar’, oznaczającego plac, na którym sprzedawano niegdyś jeńców oraz żywność. A skoro przy zakupach jesteśmy, spójrzmy również na te słowa, również będące turcyzmami:

‚bakalie’

‚papucie’

‚filiżanka’

‚dywan’

Jest jeszcze szereg innych wyrazów używanych na co dzień, takich jak chałwa, cybuch,  czambuł, jogurt, kaftan, kawior, kołpak, kołczan, ogier, tabun, turban czy tytoń.

Przytoczone słowa to zaledwie ułamek wszystkich turcyzmów występujących w języku polskim. Osoby zainteresowane tym tematem odsyłamy do wspomnianego słownika turcyzmów Stanisława Stachowskiego.

 

Zobacz także:

Powiedzenia związane z językami